Een reis naar Son Kul is als een stap in een andere wereld. Hoog in de bergen van Kirgizië, ver weg van de drukte van alledag, ligt dit betoverende bergmeer dat ons gezin vier dagen lang een onvergetelijke ervaring bood. Son Kul vond ik de mooiste plek van Kirgizië en de meest bijzondere plek die ik ooit heb bezocht. In dit artikel neem ik je mee naar deze magische plek, deel ik onze ervaringen en geef ik praktische tips voor jouw eigen avontuur naar Son Kul.
Wat is Son Kul?
Son Kul (ook wel Son-Köl of Song-Kul genoemd) is het op één na grootste bergmeer van Kirgizië (of Kirgistan) en ligt op een hoogte van maar liefst 3025 meter. Het meer is omringd door uitgestrekte graslanden en besneeuwde bergtoppen, en wordt in de zomermaanden bewoond door nomaden die hun kuddes laten grazen. De naam betekent letterlijk “Laatste Meer” en dat past perfect bij de sfeer: het voelt als het einde van de wereld, maar dan in de meest serene en prachtige vorm. Ondanks de hoogte is alles nog vrij groen en je kunt zó ver weg kijken dat je hoofd het bijna niet kan bevatten. Rondom het meer grazen kuddes schapen en zie je paarden vrij rondlopen. En bij een heldere nacht vult de hemel zich met oneindig veel sterren.
Hoe Son Kul meer bezoeken in Kirgizië?
De reis naar het meer: panoramisch en onvergetelijk! De route naar Son Kul is al een avontuur op zich. Vooral het laatste uur richting het kamp is adembenemend mooi. We passeerden jakken, kronkelden langs haarspeldbochten en genoten van eindeloze panoramische uitzichten die je stil maken. De vallei Pereval Teskejtorpo biedt een spectaculair uitzicht over de canyon en de weg naar het meer. Dat is een absolute aanrader om even te stoppen en te genieten.
Reken wel op wat reistijd. De toegangsdorpen zijn Kochkor en Kyzart en vanaf daar is het maar liefst 5 uur rijden naar Son Kul.
Overnachten in een yurt: eenvoud en rust
Wij verbleven in het yurtkamp van Ak Sai Travel, direct aan het meer. Het kamp bestaat uit ongeveer 50 yurts, maar tijdens ons verblijf waren er slechts twee groepen toeristen. Dat gaf ons het gevoel dat we het paradijs voor onszelf hadden. (En stiekem hoop ik dat het altijd zo rustig blijft; daar schuilt extra magie.) De yurts zijn eenvoudig maar comfortabel, en het ontbreken van moderne luxe zoals elektriciteit, WiFi en warm water draagt juist bij aan de charme van deze plek.
De voorzieningen zijn eenvoudig, maar vergis je niet: de yurt is van binnen prachtig! Kleurrijk met kleden en kussens en een eigen houtkachel om het warm te maken. En slaapzakken voor de nacht, zodat je er lekker warm en comfortabel slaapt.
Elke dag genoten we van drie maaltijden in de eet-yurt, allemaal uit de lokle keuken. Bijvoorbeeld een stevig ontbijt met eieren en pannenkoeken, een lunch met soep en aardappelpuree met kippenbout, en een diner met soep, rundvlees en aardappels. En altijd sloten we af met snoepjes en ander zoet. Dat is gebruikelijk in Kirgizië. De gastvrijheid was hartverwarmend! We werden verwelkomd met borsok (traditioneel gefrituurd brood) en wijn, en uitgezwaaid met witte zakdoeken. Onze jongste, Job, was nog maar 16 maanden en het personeel was er zo gek mee. Tijdens het eten speelden zij met hem.
Het bijzondere is dat er dus meerdere yurtkampen zijn voor reizigers, maar die zie je amper. Het is zo groot en ruim bij Son Kul dat je je alleen op de prachtige wereld waant.
Activiteiten rond Son Kul
Hoewel Son Kul vooral bekend staat om zijn rust en ruimte, is er genoeg te doen voor wie actief wil zijn. Song Kul is een geweldige plek voor wandelen, paardrijden en fietsen. Je kunt lange of korte tochten maken rond het meer en de omliggende bergen.
1. Paardrijden
Een absolute must in deze nomadische regio. Ook als je niet van paarden houdt, dit is dé manier om de omgeving te verkennen. Voor ongeveer €12,50 per uur kun je een paard huren, maar bij de lokale nomaden is het vaak goedkoper (rond de 500 KGS). Wij liepen naar een nomadisch gezin naast het yurtkamp en na wat gezellig kletsen met handen en voeten mochten wij dus een van hun paarden én de ezl lenen voor een ritje. De paarden lopen vrij rond en worden met zachte commando’s geroepen; een prachtig gezicht! Zo leven mens en dier mooi samen.
2. Wandelen en hiken
De omgeving is perfect voor wandelingen. Een aanrader is de Peak Connewitz wandeling: vanaf de weg is het ongeveer 45 minuten lopen naar de top, waar je stapels stenen vindt en een panoramisch uitzicht hebt. Geen wegwijzers of pijltjes, je wandelt hier gewoon helemaal vrij! Onderweg kom je al na 10 minuten de eerste petroglieven tegen. Dat zijn eeuwenoude rotstekeningen die de trots van Kirgizië zijn.
Hou er bij wandelingen rekening mee dat iets verder weg lijkt dan dat het is. Zo ben je al snel langer onderweg. Neem genoeg eten en drinken mee voor onderweg. En hou het weer in de gaten, het kan snel omslaan. Aangezien er geen wandelpaden zijn, is wandelen in de regen afgeraden.
3. Petroglieven spotten
Op meerdere plekken rond het meer zijn petroglieven te vinden. Soms moet je goed zoeken, maar dat maakt het des te leuker. Vooral bij het andere panorama-uitzichtpunt (30 minuten omhoog vanaf de weg) vind je een tweede cluster van deze bijzondere tekeningen. Vraag ook in je kamp waar je deze bijzondere tekeningen kunt vinden.
4. Genieten van de natuur
Overal groeien edelweiss en blauwe bergbloemen. Het is bijna onmogelijk om er niet overheen te lopen. En dan is er natuurlijk het meer zelf – oneindig staren naar het water, de bergen en de wolken is hier een activiteit op zich. Zwemmen? Het water is wel erg koud! Maar op een lekker zonnige dag kunnen kinderen er wel leuk aan de waterrand spelen.
Praktische tips voor je bezoek aan Son Kul
Een verblijf op deze hoogte vraagt om voorbereiding. Hier zijn enkele tips:
Hoogteziekte
Son Kul ligt op 3025 meter. Je kunt last krijgen van hoofdpijn, vermoeidheid of een verhoogde hartslag. Drink veel water, doe het rustig aan en leg je hoofd iets hoger tijdens het slapen (bijvoorbeeld met een handdoek onder je kussen). Krijg je echt last van vervelende klachten, dan is het beter om lagere grond op te zoeken.
Kleding
Ook in de zomer kan het fris zijn, zeker ’s nachts. Neem warme kleding mee, inclusief muts en warm vest of windjack. Overdag wanneer het zonnig is, is een korte broek en t-shirt wel prima. Neem in ieder geval goede wandelschoenen mee!
Hygiëne
Verwacht geen luxe. Er is een eenvoudig sanitair gebouw met enkele douches en toiletten. Water komt uit de rivier. Op een frisse dag sla je liever een douche over. Neem in dat geval bijvoorbeeld washandjes mee om je toch wat op te frissen.
Verblijf
Boek je yurt vooraf, zeker als je in het hoogseizoen reist. Ak Sai Travel is betrouwbaar en goed georganiseerd. Ook zijn er andere aanbieders. Het is vele malen goedkoper zelf op zoek te gaan naar een kamp, in plaats van via een Nederlandse tussenpersoon.
Respect voor de nomaden
Son Kul is een van de laatste plekken in Kirgizië waar je de traditionele nomadische levensstijl kunt ervaren. De nomaden leven hier drie maanden per jaar zonder moderne voorzieningen. Behandel hun leefwijze met respect en vraag toestemming als je foto’s wilt maken. Aangezien er een nomadenkamp naast ons yurtkamp stond, kon ik ook gewoon nieuwsgierig kijken naar het reilen en zeilen. Erg interessant!
Beste reistijd Son Kul
De beste tijd om Song Kul te bezoeken is in de zomer (juni-september), wanneer de nomaden er verblijven en het weer aangenaam is. Overdag is het zo’n 20-22 graden; ’s nachts koelt het link af. In de wintermaanden is de weg naar Son Kul vrijwel onbegaanbaar. De nomaden trekken immers niet voor niets in de andere seizoenen weg van Son Kul.
Waarom Son Kul een verborgen parel is
Son Kul is nog relatief onbekend bij het grote publiek, maar ik vrees dat dat niet lang meer zal duren. De combinatie van ongerepte natuur, nomadische cultuur en absolute rust maakt het tot een unieke bestemming. Zelfs als er meer toeristen zouden komen, blijft het gevoel van ruimte en vrijheid behouden. Zo wijds is het landschap.
Voor ons gezin was Son Kul een plek om te vertragen, te verbinden en te verwonderen. Het voelde als een deur naar de hemel op aarde. Deels ook letterlijk, want op het kamp stond een losse deur die perfect was voor een symbolische foto. Een herinnering aan een plek waar eenvoud en schoonheid samenkomen.
